Konfederacja Barska

Konfederacja Barska, uważana często za pierwsze z polskich powstań narodowych, była zbrojną reakcją polskiej szlachty na próby podporządkowania Ojczyzny wpływom rosyjskim. Konfederacja była skierowana przeciwko królowi Stanisławowi Augustowi Poniatowskiemu, którego wybór został przez Rosję w dużej mierze wymuszony. Korzystając z podatnego na wpływy króla, caryca Katarzyna II zaczęła podejmować działania mające na celu osłabienie Polski. W pierwszej kolejności starała się uderzyć w silny Kościół Katolicki – temu miały służyć zarówno reformy sejmu konwokacyjnego, jak i zawiązane przez wojska rosyjskie konfederacje innowierców – słucka i toruńska. Konfederacja katolickiej szlachty została zawiązana 29 lutego 1768 r. w Barze na Podolu pod hasłem "Wiara i Wolność". Opanowany przez stronników króla Senat szybko pojął uchwałę o wezwaniu wojsk carskich na pomoc, co rozpoczęło trwającą cztery lata wojnę. Przywódcami konfederatów byli Józef i Kazimierz Pułascy, bp Adam Krasiński i marszałek Jerzy Mniszech, a duchowym przywódcą ks. Marek Jandołowicz. We wrześniu wojnę Rosji, w ramach żądania usunięcia jej wojsk z Polski, wypowiedziała Turcja. Jednak wobec neutralnej lub niechętnej postawy innych państw europejskich Konfederacja ostatecznie upadła w 1772 roku.